www.netmag.com.pl

Album wileńskie J. K. Wilczyńskiego, obywatela powiatu wiłkomierskiego - strona 21
dzieło S. Czechowicza pierwszy raz sztychem upowszechnione, oto piękny Chrystus na krzyżu przez tegoż artystę, Ś. Jan Nepomucen, Smuglewicza; wszystkie sztychowane niepośpiesznie i aby zbyć, ale najstaranniej, najwierniej i najpracowiciej. Każdy z nich mieścić się zarówno może w zbiorze sztychów i w skromnej książce modlitw; cena zaś tak jest umiarkowana, tak mała, że jej zaledwie uwierzyć można, wprzód się przypatrzywszy sztychowi.
Lecz jako chromolitografje, zobaczcie jeszcze czwarty oddział Album, zawierający wizerunki dwóch relikwiarzy szczerozłotych ofiarowanych do kościoła 00. Bernardynów w Wilnie, przez biskupa Jerzego Tyszkiewicza, przepysznej kolossalnej monstrancji i apparatów kościelnych z XV w. daru króla Kazimierza Jagiellończyka i żony jego. Nad to nic piękniej i wspanialej zrobionem być nie może; potrzeba patrzeć, cieszyć się i podziwiać tylko, a pragnąć byśmy i inne pamiątki i dzieła sztuki w len sposób upowszechnione mieć mogli.
Jest to można powiedzieć pierwsza próba wydania tego rodzaju zabytków i tak doskonała, że jej już przejść niepodobna. Mieliśmy wprawdzie we wspomnieniach Raczyńskiego kilka pamiątek starożytnych odwzorowanych nieźle, ale ich z temi porównać nawet nie można. Okładka wystawująca drzwi kaplicy Ś. Kazimierza, jest równie piękna jak. to co obejmuje. Jaka by to była pociecha dla starożytników i lubowników sztuki, gdybyśmy choć część skarbów naszych, mogli mieć z rąk P. Wilczyńskiego wydanych jak ta próbka. Relikwiarz Ś. Eufemij w Trzemesznie, inny z drzewem Krzyża S. w Lublinie u Dominikanów, Krakowskie katedralne i Dominikanów (z głową Ś. Jacka), w Drzewicy z 1534 i inne zasługiwały by wejść do tego zbioru. Mamy także piękne i dawne monstrancje,