Prezenty firmowe

Nie poprzestając na tem poparciu, zacny Francuz zachęcał Bogusławskiego do tłomaczeń dzieł scenicznych z obcych języków na polski, co później, przy wielkiem jeszcze ubóztwie oryginalnej produkcji, miało być nieocenionym dla repertuaru zasiłkiem.
Wystąpił więc Bogusławski odrazu w jednym roku jako aktor i tłómacz, którego pierwszy przekład francuzkiej komedyi Amant autor i sługa bardzo dobrze przyjęto. Przeznaczonem mu było jeszcze dać się poznać w charakterze autora, jeżeli nie odrazu samoistnego, to przynajmniej okazującego już zmysł sceniczny. Na propozycyę Montbruna przerobił jednoaktową komedyjkę Bohomolca Nędza uszczęśliwiona na dwuaktowy utwór, który wsparty skomponowaną przez Kamińskiego łatwą i prostą muzyką, stał się niewątpliwie pierwszym opery polskiej zarodkiem.
Nowość tę przyjęto z zapałem: debiut Bogusławskiego, mówiąc dzisiejszym językiem, powiódł się na wszystkich polach; trzeba mu było tylko obszerniejszych szranek, teatru samoistnego, niezależnego od pańskiej łaski, od magnackiej fantazyi. Nie upłynęło roku a i to się spełniło — scena polska zdobyła własną, stałą siedzibę.
Wiadomo, że teatr publiczny mieścił się przez lat 14 w pałacu księcia Karola Radziwiłła, wojewody wileńskiego, który, osiadłszy po konfederacyi barskiej w Paryżu, do śmierci tam pozostać zamierzał. Jak piorun więc spadła na Montbruna wiadomość, że książę, nietylko wraca do kraju, ale zamieszkać ma w Warszawie, we własnym pałacu, z którego teatr wyprzątnąć rozkazano w ciągu 48 godzin. Znowu więc aktorska