Prawa jazdy Warszawa

bić, usłuchał rad doświadczonych ludzi i wstąpił do gwardji; — tylko że doradcy nie powiedzieli mu jednej rzeczy, którą doświadczenie powinno im było podyktować: "nie spodziewaj się dojść do czegoś bez protekcyi."
Nie doszedł też młodziutki gwardzista, bo jakieś pominięcie w awansie tak uraziło jego ambicyę, że bez namysłu rzucił służbę wojskową.
Według powszechnie podawanej wersyi, którą zresztą usprawiedliwia poniekąd parę ogólnikowych wzmianek w "Dziejach," to rozdrażnienie miłości własnej, wzmocnione brakiem wszelkich widoków, popchnęło Bogusławskiego na scenę.
Trzeba jednak przypuszczać że przyszły twórca polskiej sceny pisząc słowa: "wyrządzona mi niesprawiedliwość w innym stanie, w którym ojczyźnie mojej w młodości służyłem, była przyczyną rozpaczy, która mnie do teatru wtrąciła" — a pisząc je na lat parę przed śmiercią, kiedy wiek przytępił już władzę przywoływania wrażeń młodości z pierwotną ich siłą, nie był w stanie uprzytomnić sobie procesu, odbywającego się podówczas w jego duszy. Kto "z rozpaczy" tylko ima się jakiegoś zawodu, nie stanie się w nim nigdy tem czem był w swoim Bogusławski, nie dokaże tego co on dokazał. A zresztą — łatwo jest dziś powiedzieć: "nie mam co robić, wstąpię do teatru" — niestety! mówi się to często, i choć teatr jest już gotowy, Bogusławskich na nim niema. Ale przed stu laty!... kiedy przedewszystkiem sceny nie było, kiedy obierając ją sobie za pole działalności, trzeba było najprzód stworzyć samo pole! Kto się na to ważył, ten musiał powodować się czemś wię-