Toczenie cnc

szumi głosem tysiąców gałęzi niezrozumiale, choć co chwila zda się, iż z tego zamętu pewniejsze wydobędą się tony, na które czeka przez długie godziny młodzieniec zakochany lub pielgrzym dumający o Bogu — na które i chwili nie czekał Sahajdaczny, bo zrozumiał natychmiast tę mowę.
— To wiatr z północy tak hasa, miłościwa pani — on
na jutro napędzi chmury, więc gońmy co żywo do spławu i czajek, by pogodną jeszcze nocą odbyć żeglugę!
I jedwabnym kańczugiem konia uderzył. Ten wyskoczy, co tylko sił mu staje, a Maryny koń, porwany ramieniem męża, równie pędzi szybko. Znów na pole czyste się dobyli, powietrze, zda się, kipi około ich głów, tak głowami i piersią sieką powietrze, ogony ich z tyłu płyną jak ślad pienisty od rudla, kiedy statek pruje wodę wśród burzy, podkowy podnoszą się i zniżają bez ustanku jak iskry, co raz błysną, znów zagasną i znowu zabłysną; oni pędzą naprzód — drzewa, wzgórza, krzaki, krzyże pędzą wzad, świat cały naprzeciw nich wali, a rozstępuje się, by przejście wolne im zostawić. Jeden księżyc tylko niewzruszony panuje nad nimi z wysoka, ależ i on czasami znudzi się pokojem, więc sam się zerwie i bieży ku chmurom, przerzuca się z jednej w drugą, swawoli jak znarowione dziecię, to znów poważniejszą postać przybiera, zasępia się wśród mgły i jakby w ciężkim zadumaniu niknie coraz bardziej; wtedy posępmo na świecie dokoła.
A oni bieżą, czy chmury, czy jasność nad głową. Wkrótce się rozwidni i zmrok podziewa się nie wiedzieć gdzie, tak jak promienie podziewały się przed chwilą. Ale cóż to zabłysło w oddali? Zda się gdyby kopuła cerkwi, blachą obita.
— Miłościwa pani, to Pratwa; już na niej nikt nam nie zajrzy w oczy, bystrym nurtem oddzielim się od Kaługi, a jeśli w pogoń za nami do brzegu przybędą, my z czajek zasmiejem się im w oczy i życzyć będziem dobrej nocy strzałami.