- Adolf Lączyński : (wspomnienia pośmiertne)

Adolf Lączyński : (wspomnienia pośmiertne) - strona 22

mocno jeszcze osłabionego popędzono w dalszą, drogę. Po pięciomiesięcznym marszu przybył do Oremburga. Wycieńczonego długim i mozolnym pochodem, który mu sprawił taką niemoc w nodze, że do końca życia na nią cierpiał, musiano go na pewien czas w tem mieście zatrzymać. Okoliczność ta stała się dlań niespodziewanym ratunkiem. Gubernatorem w Oremburgu był podówczas jenerał Perowski. Ten słysząc o zwątlonych siłach skazańca, o godności, spokoju i słodyczy, z jaką, najdotkliwsze uciski swego losu znosił, wyrobił mu pozwolenie pozostania na miejscu. �?ączyński nie mógł żyć bezczynnie. Zajął się więc uczeniem dzieci wyższych wojskowych rosyjskich. W późniejszym czasie lubił on opowiadać o sposobach i metodach, które jako improwizowany nauczyciel zmuszonym był wtedy wynajdować. Ś. p. �?ączyński jako skazaniec nie mógł być przedstawionym gubernatorowi, ale postawiony w codzienny prawie stósunek z jenerałami rosyjskiemi, łagodnością, cierpliwością i wyższem wykształceniem zdobył sobie u wszystkich jak najwyższe poważanie i przychylność; a że ta nie była ani fałszem, ani pospolitą grzecznością, ani dla własnej korzyści obrachowaną, wkrótce jak najdobitniejszy otrzymał dowód. Kiedy bowiem jenerał Perowski, przyzwany do Petersburga i przyjęty tam przez cara z najpochlebniejszemi oznakami łaskawości monarszej, zapytany przezeń został, czegoby żądał w nagrodę za położone zasługi, szlachetny gubernator obok innych łask prosił o uwolnienie Adolfa �?ączyńskiego, a otrzymawszy takowe, przyspieszył swój powrót do Oremburga, aby sam mógł tę dobrą nowinę wygnańcowi zwiastować. Jakąż to ochłodą i ukojeniem sercu ludzkiemu, rozdrażnionemu ciągłym widokiem zaciekłego pastwienia się Moskali nad Polską i jej bohaterskimi synami, są podobne wyjątki. Z nich przyświeca nadzieja, że kiedyś nasi wrogowie sami uszanują niedolę naszę. A jakaż znowu nauka dla nas. Zajadli ciemięzcy mogą nas zubożyć do szczętu, obedrzeć ze wszystkiego, zabrać najdroższe pamiątki, spotwarzać pełną chwały przeszłość, przenicować dzieje przed Europą, podającą ich wymysłom chętne ucho ze strachu lub bałwochwalstwa sukcesu, mogą (bo barbarzyństwo, posługujące się wszystkiemi środkami i wynalazkami cywilizacyi, ma najstraszniejszą, piorunną niszczenia siłę) skazić nasz język, odepchnąć wiarę do najskrytszych

« strona 21 strona 23 »